Fen Bilimleri özel ders öğretmenleri

İlkokul (3–4. sınıf)

• Canlıları özelliklerine göre tanıma ve sınıflandırma
• Maddenin hâlleri, ölçülebilir özellikleri ve değişimi
• Kuvvet, hareket ve basit elektrik devreleri
• Işık, ses ve duyu organları
• Gözlem yapma, basit deney kurma ve sonucu tabloya aktarma

5–6. sınıf

• Güneş, Dünya ve Ay
• Vücudumuzdaki sistemler
• Kuvvet ve hareket
• Madde ve ısı

7–8. sınıf ve LGS

• Hücre ve bölünmeler, DNA ve kalıtım
• Basınç, kaldırma kuvveti
• Elektrik devreleri ve elektrik yükleri
• Maddenin yapısı, periyodik sistem, asit–baz
• Enerji dönüşümleri ve çevre bilimi

LGS soru tekniği

• Deney kurgusu ve değişken analizi
• Grafik ve tablo yorumu
• Süre yönetimi ve deneme analizi

LGS fende 20 soru hangi konulardan geliyor?

LGS'nin sayısal oturumundaki 20 fen sorusunun tamamı 8. sınıf müfredatından geliyor; 5, 6 ve 7. sınıf konuları sınavda doğrudan sorulmuyor. 8. sınıf fen programı yedi üniteden oluşuyor:

• Mevsimler ve İklim
• DNA ve Genetik Kod
• Basınç
• Madde ve Endüstri
• Basit Makineler
• Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi
• Elektrik Yükleri ve Elektrik Enerjisi

Soru sayısı bu yedi ünite arasında eşit dağılmıyor; DNA ve Genetik Kod ile Madde ve Endüstri çoğu yıl en çok soru gelen üniteler oluyor, o yüzden program kurulurken bu ikisine erken başlamak tekrar payı bırakıyor. Alt sınıf konularının sorulmaması ise onların gereksiz olduğu anlamına gelmiyor: 7. sınıftaki kuvvet ve enerji oturmadan basit makineler, 6. sınıftaki madde ve ısı oturmadan madde ve endüstri anlaşılmıyor. Birebir derste öğretmenin ilk işi çoğu zaman 8. sınıf konusunu anlatmak değil, o konunun altındaki eksik önkoşulu bulmak.

2026-2027'de fen müfredatı değişti mi?

Değişti, ama her sınıfta değil. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'ne geçiş kademeli yürüyor: 2026-2027 eğitim öğretim yılında ortaokulda 5, 6 ve 7. sınıflar yeni programla okuyor, 8. sınıf ise önceki MEB müfredatını sürdürüyor. Yani bu yılın 8. sınıfı hâlâ yukarıdaki yedi üniteden sorumlu ve 2027 LGS'si eski programa göre yapılıyor.

Yeni programa göre hazırlanmış soruların merkezî sınava girmesi 2028'de bekleniyor; bugünün 7. sınıfları o sınava girecek grup. Pratikte bu, aynı evdeki iki kardeşin farklı müfredattan sorumlu olabileceği anlamına geliyor — 7. sınıf yeni programda, 8. sınıf eskisinde.

Özel derste bu ayrımın en görünür etkisi kaynak seçiminde oluyor. 8. sınıf öğrencisine "yeni müfredat" etiketli kaynak almak da, 7. sınıf öğrencisine geçen yılın kitabından çalıştırmak da aynı hatanın iki yüzü. Tanışma dersinde öğretmene çocuğunun sınıfını ve okulda hangi kitabın kullanıldığını söylemek, ilk haftayı kaynak düzeltmeye harcamamak için genellikle yeterli.

Fen konusunu bilen öğrenci neden net kaybediyor?

Fende kaybedilen netin büyük bölümü bilgi eksiğinden değil, sorunun okunuşundan geliyor. LGS fen soruları bilgiyi doğrudan sormuyor; bir deney düzeneği, bir grafik ya da günlük hayattan bir durum verip çıkarım istiyor. Birebir derste en sık görülen hatalar şunlar:

• Deneyde neyin değiştiğine bakmadan cevaplamak: "hangi iki kap karşılaştırılmalı" sorusunda yalnızca tek bir değişkeni farklı olan çift aranır, iki şeyi birden değiştiren karşılaştırma hiçbir sonuç vermez.
• Grafiğin eksenlerini okumamak: basınçta yüzey alanı arttıkça basınç azalır, ağırlık arttıkça artar — eksen adına bakılmadan şekle göre şık işaretlendiğinde işlem doğru, cevap yanlış çıkar.
• Kalıtım sorusunda çaprazlama tablosunu kurmadan oran söylemek: ezberden gelen "yüzde 25", soruda soyağacı verilip taşıyıcılık sorulduğunda yanlış yere yazılıyor.
• Birimi dönüştürmeden işleme başlamak: basınçta cm² ile m², kütlede gram ile kilogram karıştırıldığında çıkan sayı çoğu zaman şıklardan birine denk geliyor, çünkü çeldiriciler tam bu hataya göre yazılıyor.
• Terimleri birbirinin yerine kullanmak: kütle ile ağırlık, ısı ile sıcaklık, madde ile cisim ayrımı yapılmadığında soru kökü baştan yanlış anlaşılıyor.

Bu hataların ortak yanı, öğrencinin kendi çözüm kâğıdına bakarak fark edememesi: cevap anahtarı yalnızca "yanlış" diyor, nerede yanlış olduğunu söylemiyor. Öğretmen soruyu öğrenciye sesli çözdürdüğünde hatalı adımın hangi satırda yapıldığı görünür hâle geliyor ve aynı tip soru bir sonraki denemede tanınıyor. Fende deneme analizinin nete dönüşmesi de buradan geçiyor — kaç yanlış yapıldığından çok, yanlışların kaçının aynı sebepten olduğu önemli.

İlkokulda fen bilimleri özel dersi ne işe yarıyor?

Fen Bilimleri dersi ilkokulda 3. sınıfta başlıyor; 1 ve 2. sınıfta bu içerik Hayat Bilgisi dersinin içinde veriliyor. 3–4. sınıfta ders henüz hesap istemiyor, gözlem ve sınıflandırma istiyor: canlıları özelliklerine göre ayırmak, bir maddenin hâlini betimlemek, basit bir deneyin sonucunu tabloya yazmak. Bu yaşta özel dersin işi konu yetiştirmek değil, çocuğun "neden böyle oldu" sorusunu sormaya alışması.

İlkokulda fen desteği pratikte iki durumda isteniyor: okuduğunu anlama henüz oturmadığı için sorunun ne istediğini çözemeyen çocukta ve deney–gözlem ödevlerinin evde takip edilemediği ailede. İkisinde de çalışılan şey dersin konusundan çok çalışma alışkanlığı oluyor, bu yüzden haftada bir ders çoğu zaman yetiyor.

Bu sayfadaki öğretmenlerin bir bölümü ilkokul kademesini de işaretliyor; listeyi ilkokul seviyesine göre süzerek yalnızca o kademede ders verenleri görebilirsin. Ortaokula geçişte ders karakter değiştiriyor — 5 ve 6. sınıfta kavram ve sistem ağırlıklı ilerleyen fen, ilerleyen sınıflarda hesap, grafik ve deney yorumu istemeye başlıyor. İlkokulda kurulan gözlem alışkanlığı asıl karşılığını orada veriyor.