Fizik özel ders öğretmenleri

9–10. sınıf

• Vektörler, kuvvet ve denge
• Hareket: bağıl hız, ivme, grafik yorumu
• İş, güç, enerji ve korunum yasaları
• Isı, sıcaklık ve genleşme

11–12. sınıf ve AYT

• Newton'ın hareket yasaları ve dinamik problemleri
• İtme–momentum, atışlar ve düzgün çembersel hareket
• Elektrik alan, potansiyel ve devre analizi
• Manyetizma, indüksiyon ve alternatif akım
• Modern fizik: fotoelektrik olay, atom modelleri

Ortaokul fen ve LGS

• Basınç: katı, sıvı ve gaz basıncı
• Basit makineler: kaldıraç, makara, eğik düzlem, dişli
• Elektrik yükleri, topraklama ve elektrik enerjisi
• LGS fen sorularında deney düzeneği ve grafik yorumu

TYT ve AYT'de kaç fizik sorusu çıkıyor?

YKS'nin güncel soru dağılımında TYT Temel Bilimler testinde 7, AYT Fen Bilimleri testinde 14 fizik sorusu var. İkisi farklı hazırlık istiyor: TYT fiziği lisenin ilk iki yılının konularından geliyor ve çoğu tek bir kavramla kısa sürede çözülen sorulardan oluşuyor; AYT fiziği ise son iki yılın konularını, birden fazla adımı ve grafik ya da düzenek yorumunu aynı soruda bir araya getiriyor.

Bu yüzden fizik özel dersi planlanırken ilk soru hedef puan türü. Eşit ağırlık veya sözel hedefleyen öğrenci için ders TYT'deki 7 soruyu garantilemeye, temel kavramları sağlamlaştırıp hız kazandırmaya odaklanıyor. Sayısal hedefleyen öğrencide ağırlık AYT'de: mekanik (dinamik, atışlar, çembersel hareket) ile elektrik–manyetizma AYT fiziğinin omurgası olduğu için program bu iki bloğun üzerine kuruluyor, dalgalar ve modern fizik sona bırakılıyor.

Fizikte net en çok nerede kaybediliyor?

Fizikte kaybedilen netin çoğu konuyu bilmemekten değil, soruyu yanlış kurmaktan geliyor. Birebir derste en sık karşılaşılan hatalar şunlar:

• Serbest cisim diyagramı çizmeden denklem yazmak: sürtünme ya da tepki kuvveti unutulunca işlem doğru, sonuç yanlış çıkıyor.
• Grafiği okumadan cevaplamak: konum–zaman grafiğinde eğimin hızı, hız–zaman grafiğinde alanın konum değişimini verdiği karıştırılıyor.
• Yön seçmeden başlamak: vektörel büyüklüklerde pozitif yön baştan belirlenmeyince itme ve momentum sorularında işaret, dolayısıyla şık tersine dönüyor.
• Devreyi sadeleştirmeden akım hesaplamak: paralel kolları seri sanmak elektrik sorularının en yaygın çeldiricisi.

Bu hataların ortak noktası, öğrencinin kendi çözümüne bakarak fark edilememesi. Öğretmen soruyu öğrenciyle birlikte, adım adım sesli çözdürdüğünde yanlış kabulün tam olarak hangi satırda yapıldığı görünüyor; aynı hata bir daha farklı bir konuda karşısına çıktığında öğrenci onu kendisi yakalıyor.

Fizik özel derse ne zaman başlanmalı?

Fizikte doğru başlangıç zamanı, bir konudaki eksiğin ilk kez bir sonraki konuyu engellediği an. Fizik birikimli bir ders: vektörü oturmamış öğrenci kuvvet dengesinde, kuvveti oturmamış öğrenci dinamikte, dinamiği oturmamış öğrenci atışlarda takılıyor. Okul sınavındaki tek bir düşük not tek başına işaret değil; aynı türden hatanın üç farklı konuda tekrar etmesi işaret.

Pratikte üç dönem öne çıkıyor: lisenin ilk yılında temel kavramlar yerleşirken; son iki yıla geçilip AYT'nin ağır mekanik ve elektrik konuları başlarken; ve son sınıfta ya da mezun yılında deneme netleri belirli bir seviyede takılı kaldığında. Geç başlayan öğrencide öğretmen bütün konuları yeniden anlatmıyor, son denemelerde en çok soru kaçan iki üniteyi seçip önce onları kapatıyor.

İlk fizik dersine ne götürmelisin?

İlk dersin verimi, öğretmenin seviyeni ne kadar hızlı gördüğüne bağlı. Tanışma dersine şu üçünü götüren öğrenci, dersin ilk yarısını seviye tespitine değil çalışmaya ayırabiliyor:

• Son iki denemenin fizik bölümü, yanlış ve boş bırakılan sorular işaretlenmiş hâlde
• Okulda kullanılan ders kitabı; IB veya AP okuyorsan syllabus ve son sınavın konu listesi
• Çözemediğin ya da çözüp neden doğru olduğunu anlamadığın 3–4 soru

Hesap makinesini ise masadan kaldır: YKS'de hesap makinesi kullanılmıyor ve fizik sorularındaki sayılar bu yüzden sadeleşecek biçimde seçiliyor. İşlemi elle yapmaya alışmayan öğrenci sınavda konuyu bildiği soruda süre kaybediyor; iyi bir öğretmen derste de işlemi elle yaptırır.

Ortaokul öğrencisi fizik özel dersi alabilir mi?

Ortaokulda fizik ayrı bir ders değil, Fen Bilimleri'nin içinde işleniyor. 8. sınıf 2026–2027'de hâlâ önceki programda okuyor ve LGS fen testinin fizik ağırlıklı kısmı bu programın üç ünitesinden geliyor: "Basınç", "Basit Makineler" ve "Elektrik Yükleri ve Elektrik Enerjisi". Üçü de lise fiziğinin ilk basamağı; basıncı alan ve kuvvet ilişkisiyle kurmayan öğrenci lisede sıvı basıncında, kaldıraçta tork mantığını oturtmayan öğrenci denge konusunda aynı yere geri düşüyor.

LGS fen sorularında ayrıca hesap az, ağırlık düzenek ve tablo okumada: bir deney kurgusu verilir, hangi değişkenin sabit tutulduğunu ya da grafiğin neyi gösterdiğini seçmek istenir. Ortaokul öğrencisiyle fizik dersinde iş, formül vermekten çok bu okuma alışkanlığını kurmak oluyor.

Yayındaki fizik öğretmenlerinin büyük kısmı ortaokul da okutuyor ve çoğu profilinde Fen Bilimleri'ni de taşıyor. Çocuğun zorlandığı yer yalnızca bu üç ünite ise fizik öğretmeni doğrudan işe yarıyor; bütün fen dersinde, özellikle DNA ve madde konularında da eksik varsa Fen Bilimleri branşındaki daha geniş listeden başlamak daha doğru.